Markaziy Osiyodagi B2B savdo va pudrat xizmatlari sohasida dastlabki smeta va tijorat takliflarini Telegram yoki WhatsApp orqali yuborish odatiy holga aylangan. Biroq xarid jarayoni haftalar yoki oylarga cho‘zilgan sari, faqat bitta messenjer yozishmasiga tayanish bitimlarning to‘xtab qolishiga olib kelmoqda.
Mijoz tomonidagi bir nechta mas’ul shaxslar
Korporativ xaridlarda qaror odatda bir kishi tomonidan qabul qilinmaydi. Dastlabki so‘rovni ta’minotchi yoki loyiha koordinatori yuboradi, smetani moliyaviy bo‘lim tekshiradi, yakuniy qarorni esa rahbar chiqaradi. Messenjerda esa bu jarayon bitta xodim bilan olib boriladigan va «rahbariyat ko‘rib chiqmoqda» degan qisqa javoblar bilan cheklangan oddiy yozishma bo‘lib ko‘rinadi.
Muloqot turli xodimlar bilan alohida chatlarga bo‘linganda umumiy manzara yo‘qoladi. Texnik talablar muhandis bilan, to‘lov shartlari hisobchi bilan alohida muhokama qilinadi, smeta variantlari esa xodimlarning kompyuterlarida qolib ketadi. Natijada bir necha haftalik tanaffusdan so‘ng qaysi shartlarda to‘xtalganini qayta aniqlashga to‘g‘ri keladi.
Tasdiqlash bosqichidagi uzilishlar
Uzoq muddatli B2B bitimlarda eng katta xavf — taklif yuborilgandan so‘ng keyingi aloqa vaqti belgilanmagan paytda yuzaga keladi. Sotuvchilar e’tibori tezkor kiruvchi xabarlarga qaratiladi, «tasdiqlash kutilayotgan» mijozlar esa chatlar ro‘yxatida pastga tushib, e’tibordan chetda qoladi.
- Smeta va spetsifikatsiyalar yangi xabarlar orasida yo‘qolib ketadi.
- Keyingi bog‘lanish muddati tizimli qayd etilmaydi.
- Xodim o‘zgargan taqdirda muzokaralar tarixini tiklash qiyinlashadi.
- Rahbariyat loyihaning qaysi bosqichda to‘xtab qolganini ko‘ra olmaydi.
Shu sababli murakkab loyihalar bilan ishlovchi kompaniyalar bitta chatga bog‘lanib qolishdan voz kechmoqda. Messenjerlardagi yozishmalarni shamCRM kabi tizimlarga ulash orqali mas’ul shaxslar, tasdiqlangan hujjatlar va keyingi aloqa rejalari barcha uchun ochiq saqlanadi.